Љубителите на природата и градовите од бајките како во романите на Толкин веќе многу добро знаат дека Исланд е една од дестинациите што мора да се видат. И еден од неговите најшармантни симболи се селските куќи, за кои тревникот е покрив над главата – буквално. Тргнавме во потрага по нив, откривајќи како настанале и дали денес некој живее во нив.
Куќите во кои се раскажуваа приказните денес ги раскажуваат сами
Куќите на тревниците не се создадени само затоа што некој мислел дека ќе изгледаат убаво. Тие се родени од практични причини: имено, во суровата клима, овој вид изолација се покажа како ефикасен. Куќите се претежно изградени од камен, а на нив ќе им се додадат дрвени рамки за да се одржи овој тревник во куќата.
Иако денес го замислуваме Исланд како земја со пасишта и огромни пространства, таа порано била пошумена. Се проценува дека дури 30% од денешниот Исланд бил покриен со шуми, најчесто бреза.
Таквите куќи се познати во САД и Канада каде ги користеле сиромашните имигранти, најчесто за да чуваат животни и добра во нив. Визуелно тие се разликуваа: прекуморските куќи имаа многу погуста и груба трева, додека исландските изгледаа понежни.
Внатрешноста, исто така е како бајка: семејствата се собирале во една голема дневна соба каде што бил запален оган и заедно ги минувале ладни мрачни денови раскажувајќи, рецитирајќи и пеејќи, изработувајќи волна, плетејќи… Но, ние исто така мора да признаеме доза на реалност: влажност, задушување, голем број луѓе на мало место и не најпријатни мириси што доаѓаат од него.
Остатоци од милениумското минато
Првите познати куќи од овој тип на Исланд биле изградени пред илјада години, тие биле користени и од Викинзите, а оние што денес ги гледаме датираат од почетокот на 19 век. Во тоа време, повеќе од половина од населението сè уште живеело во куќи со тревник на покривот – во некои живееле дури 20 или 30 луѓе, што никогаш не би помислиле со оглед на нивната „големина“.
Знаењето за изградбата на такви куќи се пренесуваше од генерација на генерација, најчесто во руралните области меѓу селаните. Некои градители на крајот станаа барани велемајстори, особено затоа што ваквите куќи беа навистина тешки за одржување.
Кога дојде урбанизацијата во 20 век, ова знаење започна да исчезнува – денес остануваат само неколку мајстори. Нивното знаење се обидува да се зачува заедно со практиката на градење на тревни куќи како национално културно наследство. Куќите во кои живееле луѓето веќе не се населени. Денес, тие служат како оставата, чајната кујна или потсетување на старите времиња, а некои се претворени во туристички цели.
Ако денес го посетите Исланд, ќе можете да ги видите овие преживеани сведоци на античко време. Покрај тоа, некои од нив денес се музеи, така што можете исто така да влезете во нив и целосно да искусите како некогаш изгледал животот во нив од крајот на 9 век до неодамна. Еве неколку предлози за заинтересираните:
Keldur на југот на Исланд: Фармата каде што се наоѓаат овие колиби едно по друго по ред се наоѓа во близина на вулканот Хекла. Камењата формирани од нејзината ерупција биле користени дури и за изградба на куќи.
Glaumbaer на север: Тие велат дека ова е најгламурозната верзија на тревните куќи, а денес во нив има музеј.
Bustarfell на исток: Тука ќе најдете некои од најдобро сочуваните и најголемите куќи. Тие се црвени, исто како што обично ги замислуваме. Тие биле населени до 60-тите години на минатиот век, а истото семејство било во сопственост на земјата уште од почетокот на 16 век. Денес тие се дел од Националниот музеј на Исланд и се отворени за посетители на лето.
Skogar во Skogafossu: Сместен е покрај прекрасните водопади Skogafoss, па затоа е навистина тешко да се процени кој поглед е поубав. Еве неколку куќи кои всушност се реконструкции од разни форми што ги добиле низ историјата. Прошетка покрај нив е еден вид патување низ историјата на архитектурата и можност да ги видите сите стилови одеднаш.
Stong: Љубителите на Game of Thrones ќе го препознаат по сцената во која „Wildlings“ ги убиваат сите во селото, освен едно момче. Оваа фарма е всушност реконструкција на фарма што била таму сè до ерупцијата на вулканот Хекла во 12 век.
